KIPAR

DOM BOGINJE LEPOTE I LJUBAVI

Tokom istorije mnoge vojske su ratovale za Kipar, a danas ga, zbog opuštajuće atmosfere, savršenih plaža i impozantnog kulturnog nasleđa, osvajaju turisti

Legenda veli da je Afrodita, grčka boginja lepote, rođena u morskoj peni kraj Kipra. Iz mora je izašla na obalu grada Pafos, gde su Heleni u XII veku p.n.e. u njenu čast podigli jedan od najlepših hramova u antici. Sada je poznat kao jedna od omiljenih letnjih destinacija, koju turisti posećuju zbog opuštene atmosfere, živopisnih plaža, ali i raskošnog kulturnog nasleđa.

Mapa i lokacija Kipra

Po veličini, Kipar je treće ostrvo Mediteranai iako ima svega 700.000 stanovnika, godišnje ugos­ii oko tri miliona turista. Njegovom šarmu doprinose meštani koji su po prirodi gostoljubivi, uvek nasmeja­ni i spremni da odgovore na svako pitanje gosta. Kipar godišnje ima 340 sunčanih dana, a urbana lege­nda kaže da ako padne kiša, Kipra­ni gostima neće naplatiti boravak.

Ovo ostrvo je bogato raznovrsnim plažama sa finim belim peskom, šljunkom, ali i stenama. Kao bivša britanska kolonija privlači brojne engleske turiste, mada je od 90-tih godina prisutan i veliki broj Rusa. Iako je Kipar od 1974. godine, zbog građanskog rata, podeljen na grčki i i turski deo, posetioci su potpuno bezbedni. Nema ni kriminala, pa mnogi Kiprani ne zaključavaju ko­la, niti vrata svojih kuća.

Počivalište svetog Lazara

Hteli ili ne, putešestvije po Kipru započećete u Larnaki, jer se tu nala­zi glavni aerodrom na koji turistički avioni uglavnom sleću.

Larnaka

Larnaka je jedan od najstarijih gradova na Ki­pru, a verruje se da je bio naseljen i u praistoriji. Danas je razvijeno, luk­suzno letovalište, u čiju luku dolaze turisti na skupim jahtama da bi uži­vali na čistim plažama i u kristalno plavom moru. Na šetalištu na obali tokom leta održavaju se mnogi festi­vali. Najpoznatiji je festival hrane "Kataklysmos" tokom kojeg su loka­li puni radoznalih posetilaca.

Larnaka, crkva svetog Lazara

Oni koji od letovanja očekuju vi­še od prostog izležavanja na plaži, u Larnaki mogu da nađu brojna zanimljiva mesta za istraživanje. Oko 890. godine ovde je pronađen grob svetog Lazara, na kome je kasnije sagrađena simpatična pravoslavna Crkva svetog Lazara koju godišnje poseti više miliona turidta. Na pet kilometara od Larnake nalazi se Hala Sultan Teke, muslimansko svetilište gde se nalazi grob Muhamedove pomajke Um Harum koja je tu poginula 647. godine tokom arapske opsade ovog grada.

Srednjevekovni muzej u Larnaki zapravo je tvrđava koju su podigli Turci u XVII veku, a u čijem vrtu se leti izvode pozorišne predstave. Od arheoloških spomenika, svakako treba posetiti ruševine antičkog grada Kition (kako su stari Grci zvali Larnaku). Tu se nalazi i dobro očuvani ostaci starih hramova iz XIII veka p.n.e. koji su podignuti na mestu paganskog svetilišta iz bronzanog doba.

Iz Larnake mogu da se organizuju izleti na planinu Trodos, Larnaka slanim jezerima u kojima flamingo­si borave, Choirokoitia arheološkim iskopinama praistorijskog naselja...

Nikozija

Dobro susedstvo

Glavni grad i grčkog i turskog dela Kipra je Nikozija, a podeljen je tako­zvanom zelenom linijom, odnosno demilitarizovanom zonom UN. Ka­ko se ne nalazi na obali, nije toliko popularan među turistima, iako se u njemu nalaze brojni spomenici. Ve­liki stari deo Laiki Yitonia (što na gr­čkom znači dobro susedstvo), okru­žen venecijanskim zidinama iz XVI veka, čini srce grada. Vrlo je simpa­tičan zbog malih i uskih kamenih ulica kroz koje morate da se provu­čete kako biste stigli do brojnih mu­zeja, ali i radnji, taverni, radionica starih zanata.

Na obodima starog grada postojale su kapije za ulazak u grad od kojih je očuvana i najpoznatija Famagusta kapija. U blizini dža­mije Omerija nalaze se turska kupa­tila iz XIV veka koja i danas rade. Re­staurirana su i savremeno opremlje­na, pa posetiocima nude pravo spa iskustvo. Ako se nađete na Kipru, izdvojte vreme da posetite Gradski muzej u Nikoziji koji objedinjuje značajnu kolekciju novčića, nakita, skulptura i drugih arheoloških iskopina koje datiraju iz praistorije, antičkog doba, srednjeg veka...

Kiparska lbica

Nekadašnje malo ribarsko mesto Aja Napa danas je najpopularnije letovalište na Kipru gde se okuplja­ju mladi željni ludog provoda. Zbog razuzdanih žurki koje su neizbežne na plažama Aja Nape mnogi je na­zivaju i kiparskom Ibicom.

Aja Napa

Ukoliko volite klupska dešavanja, uživaćete u nastupima engleskih di-džejeva koji ovde znaju da naprave sjajnu atmosferu. Iako je ovo malo mesto poznato pre svega po noćnom živo­tu, mnogi se slažu da ga krase i naj­lepše plaže na Kipru, kao što su Ni­si, Pantahou, Landa...

Izuzetno su posećene jer su na njima organizo­vani mnogi vodeni sportovi, poput jedrenja, ronjenja, vind-surfinga... Pored brojnih klubova i kafića, u Aja Napi nalaze se i Makronisos drevne grobnice kao i zaliv Kape Greko za koji se veruje da je dom opasnog mitskog čudovišta Aja Nape.

Afroditin dom

Sa dobrim razlogom Pafos je uvršten na UNESCO-vu listu svetske kul­turne baštine. Veruje se da je ovaj mali antički grad rodno mesto bogi­nje Afrodite. Do danas su sačuvani ostaci nekada prelepog Afroditinog hrama iz XII veka p. n. e. gde su pre­ma drevnom običaju, device gubile nevinost sa prvim strancem koji bi naišao. Posle ljubavnog čina rnuška­rci su bili dužni da im pod noge ba­ce novčiće ne bi li se u njima probu­dila boginja.

Pafos, mesto rođenja Afrodite

Turistima su veoma zaniimljive i Afroditine stene (mesto na kome je boginja izašla iz mora), antički Odeon teatar, Grobnica velikaša (u kojoj je sahranjivana aristokra­tija u antičko doba), Pavlovi stupovi (na kojima je apostol Pavle navodno bičevan), manastir Ajos Neofit sa prelepim freskama iz srednjeg veka.

Pafos, stara Mletačka tvrđava

U Pafosu se nalazi i stara tvrđava ko­ju su Mlečani podigli u XIII veku, a koju su Turci proširili kada su u XV veku zauzeli ovaj deo ostrva.

Trijumf Ričarda Lavljeg srca

Ako tražite miran odmor tokom kojeg možete da pravite zanimljive izlete, onda je Limasol pravi grad za vas.

Limasol, stari deo grada

Podignut je između dva antička grada Amatusa i Kuriona. U svojim krstaški pohodima engleski kralj Ri­čard Lavlje srce stigao je i do Amatusa kako bi ga oslobodio od Turaka, ali ga je na kraju uništio 1191. godine. Danas se duž obale Limasola prote­žu luksuzni hoteli i turistička nase­lja sa velikim šoping centrima.

One koji traže avanture, oduševiće veliki broj antičkih ruševina u njegovoj okolini. Ostaci starog grada Kuriona (koji se nalazi na litici brda sa koga se pruža fantastičan pogled) jedna su od najznačajnijih atrakcija Kipra. Nedaleko se nalaze i ruševine Apo­lonovog svetilišta, Limasol zamak u kome je engleski kralj Ričard oženio Berengariju od Navare u XII veku, kao i Kolosi zamak koji su krstaši po­digli u XV veku.

G. Opalić
Press Kofer 62 – 27.08.2008.

KIPAR

BAKARNO OSTRVO

Iako ima nešto više od 700.000 stanovnika, Kipar godišnje primi oko 3 miliona turista, što i ne čudi ako se uzme u obzir da ovo ostrvo ima 340 sunčanih dana u godini i prelepe plaže sa najfinijim peskom

Istorija Kipra stara je oko 10.000 godina, a za to vreme posećivali su ga, naseljavali i osvajali Grci, Rimljani, Asirci, Persijanci, Egipćani, Vizantinci, krstaši, Venecijanci i Turci, a 1878. godi­ne postaje britanska kolonija. To je i glavni razlog zašto većina ostrvljana odlično govori engleski jezik. Legenda kaže da je Afrodita, grčka boginja lju­bavi, rođena u morskoj peni kraj Kipra. Jeleni Trojanskoj ovo je bila prva stanica kada je dolazila sa svojim dragim, a Ričard Lavlje Srce se ovde oženio Berengarijom Navarskom.

Mapa i lokacija Kipra

Užurbani grad Nikozija je glavni grad Kipra još od XII veka, a danas je jedini evropski grad koji je podeljen, budući da Zelena linija deli jug od severa, koji je pod opsadom Turske još od 1974. godine.

Omiljena turistička destinacija svakako je stari grad, živopisna mešavina zidina iz XVI veka, pešačkih oblasti, kafića na kaldrmi i trgova specifičnog karaktera i mogućnostima za brojne obilaske.

Istorijske zanimljivosti

Kiparski arheološki muzej otvoren je sa ciljem da okupi, prouči i prikaže arheološke iskopine sa svih krajeva ostrva. Neki od eksponata su stari i više od 8.500 godina, a svi su prikazani po hronološkom redosledu.

Nikozija, Vizantijski muzej

Najveća kolekcija kiparskih ikona nalazi se u Vizantijskom muzeju u starom gradu. Ikone su iz perioda od IX do XVIII veka, a muzej sadrži i umetničku galeriju slika, mapa i litografija. Etnografski muzej je smešten u Staroj biskupskoj zgradi gotskog stila iz XV veka, koja je nekada korišćena kao benediktinski manastir, a nakon toga je postala Palata arhiepiskopa. Slikovita kolekcija predstavlja kiparsku tradicio­nalnu narodnu umetnost od XIX do ranog XX veka i uključuje drvene rezbarije, juvelirske radove, grnčariju, ukrasne vezove, nacionalne kostime...

Zidine starog grada

Zidine koje u potpunosti okružuju stari grad datiraju iz venecijanske okupacije u XVI veku i protežu se u krugu od oko 5 kitometara.

Nikozija, zidine starog grada

Jedanaest kula u obliku srca je umetnuto duž zidova koji imaju tri kapije – na severu, jugu i zapadu. Jedna od kapija je restaurirana i pretvorena u opštinski kulturni centar, koji se koristi za izložbe, konferencije, predavanja i druge performanse.

Hram svetog Jovana u starom gradu izgrađen je 1662. godine, a neprocenjiva vrednost i karakteristika ove crkve je ikonostas od izrezbarenog drveta sa zlatnim kritom vrata i dvogla­vim orlovima.

Nikozija, hram Svetog Jovana

Larnaka, Tamasos i Limasol

Larnaka je najveći grad na Kipru i važna turistička destinacija. Grad je dovoljno veliki da turistima pruži sve potrebne sadržaje, ali nije previše bučan, što je dobra vest za one koje vole mirniju varijantu odmora. U samom centru grada nalazi se šest muzeja kao i razna zanimljiva arheološka nalazišta.

Larnaka, crkva svetog Lazara

Na 19 kilometara jugozapadno od Nikozije nalazi se Tamasos, antički grad čuven po svojim radovima od bakra. Skorašnja arheološka iskopavanja na ovom mestu rezultirala su bogatim otkrićima u kraljevskoj grobnici – otkriveno je šest gipsanih skulptura, od kojih dve predstavljaju sfinge, a četiri lava.

Limasol, drugi po veličini kiparski grad i jedan od dva najpoznatija letovališta u zemlji, nalazi se na južnom delu ostrva.

Limasol, šetalište na obali

To je i najveća luka u državi, pa većina turističkih brodova koji plove za Egipat i lzrael isplovljavaju upravo odavde. Limasol je veliki turistički centar, sa dugim šetalištem u centru grada, pored mora. Obalom, levo i desno od centra, ima bezbroj hotela i turističkih naselja. Limasol nudi i veliki izbor radnji sa raznovrsnom robom, koji će zadovoljiti i one najizbirljivije.

Aja Napa – kiparska Ibica

Aja Napa nalazi se na istočnom delu južne obate Kipra i poznata je po predi­vnim belim peščanim plažama i kristal­nom moru. Pored porodičnog letovališta, ovo mesto je poslednjih godina postalo i prestonica zabave, sa više od 150 barova i diskoteka, pa je poznato i pod imenom "kiparska Ibica".

Aja Napa

Aja Napa je dobila ime po manastiru koji se nalazi u samom gradu. Reč napa je stara reč koja znači šumovita dolina, a potiče iz davnih vremena kada je grad bio okružen gustom šumom.

Kada je hrana u pitanju, Kiprani imaju meze koje obično čine različite vrste sireva, paradajz, masline, celer, sveža riba, artičoke... Glavno jelo su musaka, suvlaki, riba, testenina ili razne vrste voća. Jedno od poznatijih jela je fasolada, a od statkih đakonija obavezno probajte voće preliveno siru­pom, ratluk (lokumi), baklavu i orijental­ne kolače sa medom.

Milica Prelević
Stil magazin 131 – 29.06.2009.